,Zespołem klimakterycznym‘’ określa się zespół objawów neurowegetatywnych i psychoemocjonalnych występujących w okresie przekwitania. Objawy te dotykają około 40 % kobiet przed menopauzą, a po menopauzie aż 85 % kobiet zmaga się z tym problemem.
U blisko 1/3 z tych kobiet objawy mają charakter o bardzo ciężkim przebiegu. Najczęściej występują zaburzenia termoregulacji:
- Uderzenia gorąca tzw. ,wary, (dotyka 75- 85 % kobiet, z czego 10-15% wymaga leczenia)
- Nadmierne pocenie (szczególnie w nocy - 66 %)
- Bóle i zawroty głowy
- Kołatania serca
- Bezsenność (58%)
Objawy wypadowe najbardziej nasilają się w pierwszych 2 latach po menopauzie, a u 25 % kobiet mogą utrzymywać się nawet powyżej 5 lat, albo dłużej.
Zaburzenia psychoemocjonalne (64 %) :
- Wahania nastroju
- Napięcie emocjonalne
- Chwiejność emocjonalna
- Lęk
- Zwiększona drażliwość
- Obniżenie sprawności intelektualnej
- Trudności w koncentracji i zapamiętywaniu
- Spadek libido (40,9 %)
- Depresja
Uderzenia gorąca występują pod postacią nagłego uczucia gorąca w okolicy twarzy, szyi, a nawet klatki piersiowej, po którym pojawiają się nadmierne, zlewne poty. Dolegliwości te trwają zazwyczaj od kilku do kilkunastu minut, niekiedy mogą nawracać. Uderzeniom gorąca towarzyszy zazwyczaj przyspieszenie akcji serca. Uderzenia gorąca mogą zaostrzać się w sytuacjach stresujących, pod wpływem wysokiej temperatury, bądź też gorących, pikantnych potraw. Stopień nasilenia objawów wypadowych można poddać obiektywnej ocenie dzięki tzw. indeksom menopauzalnym m.in. najbardziej znanemu indeksowi Blatta - Kuppermana oraz nowszej skali Greene’ a - pozwalającej ocenić intensywność oraz efekty podawania hormonalnej terapii zastępczej. Etiopatogeneza objawów naczynioruchowych nie jest do końca wyjaśniona, jednak wydaje się mieć związek z podwzgórzem i drastycznym zmniejszeniem stężenia estradiolu. Objawy wypadowe stanowią najczęstszą przyczynę zgłaszalności kobiet w okresie około i pomenopauzalnym do lekarza. Stają się one silnym bodźcem motywującym kobiety do zmiany dotychczasowego stylu życia, a tym samym dążności do poprawy jakości życia.
Piśmiennictwo:
-
E. Bielawska – Batorowicz.: Występowanie objawów uznanych za typowe dla menopauzy u kobiet i mężczyzn w wieku 45 – 55 lat. Przegl Menopauz 2005; 1 : 53 – 60
-
J. A. Jakowicki. Fizjologia okresu przekwitania. W: Klimakterium. Hormonalna terapia zastępcza. Poradnik terapeutyczny. Red. J. A. Jakowicki. Wydawnictwo BiFOLIUM. Lublin 2001; s. 15 – 34
-
Z. Lew – Starowicz, M. Szymańska .: Zaburzenia seksualne i problemy osobiste kobiet powyżej 45 roku życia. Przegl Menopauz 2010; 6 : 381 – 384
-
T. Pertyński, G. Stachowiak.: Menopauza – fakty i kontrowersje. Endokrynol Pol 2006; 5 (57): 525 – 534
-
V. Skrzypulec, B. Naworska, A. Drosdzol.: Analiza wpływu objawów klimakterycznych na funkcjonowanie i jakość życia kobiet w okresie okołomenopauzalnm. Przegl Menopauz 2007 ; 2 : 96 – 101
-
M. Sobstyl i wsp.: Objawy naczynioruchowe w menopauzie – diagnostyka i leczenie. Przegl Menopauz 2011; 3 : 254 – 258
-
K. Suchecka- Rachoń, D. Rachoń .: Rola hormonalnej terapii zastępczej ( HTZ ) u kobiet w okresie pomenopauzalnym. Choroby Serca i Naczyń 2005; tom 2; 3 : 115 -124
-
J. Tkaczuk- Włach, i wsp.: Psychologiczne i seksualne problemy kobiet w okresie około menopauzalnym. Przegl Menopauz 2008; 5: 278-281
