Zakażenia jest to temat ogólno powszechny, ponieważ dotyka bardzo wiele osób z różnych środowisk i miejsc.
Zakażenie to inaczej wtargnięcie do organizmu drobnoustrojów chorobotwórczych. W celu wywołania choroby muszą one pokonać odporność organizmu. Jeśli wrota zakażenia znajdują się w pobliżu miejsca występowania infekcji, mówi się o zakażeniu miejscowym. Gdy zaś zakażeniu towarzyszą objawy ogólnoustrojowe reakcji zapalnej, taki stan nazywa się sepsą…
Połóg jest to okres po ciąży i porodzie, w którym zarówno anatomiczne, morfologiczne i czynnościowe zmiany ciążowe stopniowo ustępują, a organizm wraca do stanu sprzed ciąży.
Zakażenie połogowe - to proces chorobowy przebiegający z gorączką, powstający w wyniku wtargnięcia drobnoustrojów do ran porodowych ( miejsca łożyskowego, rany dolnego odcinka macicy, obrażenia pochwy i krocza, obrażenia szyjki macicy, obrażenia sromu, rany po nacięciu krocza), a także rozwijające się w układzie moczowym czy gruczołach piersiowych.
Czynniki zwiększające ryzyko wystąpienia zakażenia poporodowego to m.in.:
-cięcie cesarkie
- przedłużający się poród
- przedwczesne pęknięcie błon płodowych
- zapalenie błon płodowych i łożyska
Podstawowym objawem infekcji jest podwyższona temperatura ciała. Wartości powyżej 38 stopni Celsjusza, utrzymujące się do 48 godzin, wynikają z odpowiedzi organizmu na uszkodzenie tkanek.
Najczęstszą przyczyną zakażeń w połogu są patogeny z grupy baterii tlenowych np. Escherichia coli, Proteus, Klebsiella, Pseudomonas, Paciorkowce grupy A i B, Gronkowce, a także bakterii beztlenowych np. Bacteroides czy Clostridium.
Zapalenie błony śluzowej szyjki macicy - zakażenie miejsca łożyskowego i błony śluzowej jamy macicy, często objemujące również górną część warstwy mięśniowej - jest to wtedy połogowe zapalenie błony śluzowej i mięśnia macicy. Leczenie polega na zastosowaniu leków obkurczających macicę (np. Oxytocyna, Metergina), ograniczenie wysiłku fizycznego oraz w razie konieczności antybiotykoterapia.
Zakażenie rany poporodowej- występuje np. na zszytej ranie po pęknięciu krocza, w obrębie której dochodzi do obrzęku, zaczerwienienia, rozejścia szwów i w rezultacie do powstania ziejącej rany. Objawami są przede wszystkim: bolesny obrzęk sromu i podwyższenie temperatury ciała. Jako leczenie można zastosować okłady z Rivanolu, przemywanie roztworem Chlorhexydyny, usunięcie szwów wrzynających się w ranę, ewentualne wtórne zeszycie rany, podanie leków przeciwbólowych.
Połogowe zapalenie przydatków - rozwija się w następstwie rozprzestrzenienia się drobnoustrojów chorobotwórczych do jajowodów drogą błon śluzowych. Najlżejszą postacią jest zapalenie błony śluzowej jajowodu, nieco cięższe przypadki dotyczą ropnia jajowodu i rozlanego zapalenia otrzewnej. Połogowe zapalenie przydatków charakteryzuje się występowaniem kłujących dolegliwości bólowych, które z początku mogą występować tylko po jednej stronie. Poza tym obserwuje się bolesność podczas badania palpacyjnego oraz podwyższoną temperaturę. Wraz z rozprzestrzenianiem się zakażenia dołączają inne objawy tj. nudności, wymioty, czy bardzo nasilone dolegliwości bólowe. W tym przypadku bezwzględna jest hospitalizacja, leżenie, antybiotykoterapia, regulowanie wypróżnień.
Połogowe zapalenia przymacicz - jest zakażaniem spowodowanym rozprzestrzenianiem się infekcji miejscowych drogą naczyń chłonnych. Typowymi dolegliwościami są bóle, które promieniują w stronę kończyny dolnej, współistniejące z gorączką. Dodatkowo w badaniu palpacyjnym stwierdza się występowanie bolesnego nacieku w przymaciczach. Ponadto może występować także ucisk na pęcherz moczowy lub odbytnicę. Jako leczenie stosuje się antybiotykoterapię, hospitalizację, a w przypadku zropnienia - nacięcie i opróżnienie ropnia.
Posocznica połogowa - jest następstwem szerzenia się miejscowych zakażeń połogowych drogą naczyń krwionośnych. Objawia się gorączką, która często przekracza 39 stopni Celsjusza, przyspieszone i słabo wyczuwalne tętno, suchy i spękany język, przyspieszony i płytki oddech, w skrajnych przypadkach może dojść do niewydolności krążenia. Przy tej chorobie konieczna jest współpraca położnika, anestezjologa i mikrobiologa. Stosuje się regularne pomiary temperatury ciała, częstości oddechu, ciśnienia tętniczego, ocena wydalania moczu oraz wykonanie badań laboratoryjnych. W przypadku niewydolności oddechowej pacjentkę intubuje się. Leczenie chirurgiczne polega na wycięciu macicy, celem usunięcia ogniska posocznicy.
Połogowe zapalenie otrzewnej - zakażenie, rozwijające się w następstwie szerzenia się procesu infekcji drogą błon śluzowych, naczyń limfatycznych lub krwionośnych. Dominującym objawem jest nasiona bolesność całego brzucha, wrażliwość na dotyk i wstrząsanie, bolesność na ucisk i jego zwolnienie (objaw otrzewnowy). Poza tym można zaobserwować wzrost napięcia mięśni brzucha oraz niedrożność porażenną jelit. Innymi objawami są szybkie tętno, słbo wyczuwalne, gorączką, złe samopoczucie. Leczenie polega na jak najwcześniejszym otwarciu jamy otrzewnej, odessaniu i osuszeniu jej, płukaniu dużą ilością 0,9% NaCl, podanie roztworu antybiotyku wprost do jamy otrzewnej, drenaż i stały wlew dożylny antybiotyku, ewentualne przetoczenie krwi, kontrola jonogramu, uruchomienie perystaltyki jelit.
Zakażenie dróg moczowych - występuje w połogu u ok. 5% pacjentek, większość z nich wywołana jest przez bakterie jelitowe. Ostre zapalenie pęcherza zwykle rozwija się w I lub II dobie połogu. Czynnikami do powstania są m.in. przedłużający się poród drogami natury, cięcie cesarskie, istniejący w ciąży bakteriomocz. Zakażenie górnych dróg moczowych występuje w III lub IV dobie połogu. Towarzyszy temu wysoka gorączka, dreszcze, bóle w okolicy krzyżowo-lędźwiowej, nudności czasami wymioty. Leczenie w kierunku bakterii jelitowych, czasami antybiotykoterapia.
Połogowe zapalenie sutka - dotyczy ok. 2% wszystkich położnic. W większości przypadków jest wywołane przez gronkowca złocistego hemolizującego. Objawy to gorączka, ból w jednym, ograniczonym miejscu, zaczerwienie skóry, zropnienie. Stosuje się leczenie antybiotykami, czasami konieczne jest leczenie chirurgiczne, polegające na nacięciu ropnia oraz ograniczenie laktacji.
