Głównym zadaniem edukacyjnym położnej jest poinformowanie położnicy o istocie i przebiegu połogu oraz dolegliwościach, które mogą w tym czasie wystąpić. Położnica powinna wiedzieć, czego się spodziewać, na jakie niepokojące objawy zwrócić uwagę oraz kiedy i w jakim stopniu może podjąć porzuconą na skutek ciąży i porodu aktywność.
Położna powinna poinformować położnicę o sposobach dbania o higienę intymną w okresie połogu. Kobieta powinna się często podmywać, najlepiej czystą, przegotowaną wodą, w ostateczności nieperfumowanym płynem do higieny intymnej. Po każdym oddaniu moczu i stolca, krocze, srom i okolica odbytu powinny być umyte ruchem od przodu do tyłu, delikatnie osuszone miękkim materiałem. Świeżą ranę można przemywać płynem odkażającym nie zawierającym alkoholu ( np. Octenisept). Położnica powinna zabezpieczać się przepuszczającymi powietrze wkładkami. Wskazane jest noszenie przewiewnej, bawełnianej bielizny, przy czym należy ją zdejmować, kiedy to tylko jest możliwe, gdyż świeże powietrze ma zbawienny wpływ na proces gojenia się rany. Podpaski powinny być zmieniane nie rzadziej niż co 3 - 4godziny.
Pacjentka powinna wiedzieć, że oprócz bolesności w okolicy krocza może odczuwać drętwienie oraz trudność przy chodzeniu i siedzeniu. Ponadto może mieć pewne problemy z oddawaniem moczu i stolca. Pielęgniarka powinna poinformować pacjentkę o konieczności zachowania aktywności ruchowej tuż po porodzie i zachęcić ją do jej podjęcia. Przyspieszy to przezwyciężenie tych dolegliwości.
Położna powinna poinformować pacjentkę o przyczynach nadmiernej potliwości i zaproponować sposoby złagodzenia tej dolegliwości. Wskazana jest tu toaleta całego ciała z zastosowaniem ciepłego, lecz nie gorącego natrysku oraz noszenie lekkiej i przewiewnej bielizny osobistej z naturalnych włókien.
Niezwykle istotne jest wsparcie psychiczne matki w podejmowaniu prób karmienia piersią. W okresie karmienia niezwykle istotne jest prawidłowe odżywianie oraz dbałość o higienę. Należy zwrócić uwagę czy brodawki sutkowe są w odpowiedniej czystości. Przed każdym karmieniem i po karmieniu położnica powinna myć ręce i brodawki. Istotne jest również opróżnianie piersi z pokarmu po karmieniu. W przypadku nadmiaru pokarmu, należy go odciągać mechanicznie, przy dłuższym jego zastoju bowiem, może pojawić stan podgorączkowy i stan zapalny gruczołów sutkowych. Nadmierne odciąganie pokarmu może jednak doprowadzić do zwiększonej jego produkcji i dalszych powikłań z tym związanych. O tym wszystkim powinna poinformować położnicę pielęgniarka.
Położna powinna tez zwrócić uwagę czy matka prawidłowo przystawia dziecko do piersi: usta dziecka powinny obejmować brodawkę wraz z otoczką. Należy skorygować ewentualne nieprawidłowości, ponieważ grożą one bolesnością brodawek sutkowych, a nawet ich pękaniem Położnica powinna znać sposoby radzenia sobie w razie gdyby taka dolegliwość pojawiła się. Pielęgniarka może jej zaproponować smarowanie brodawek sutkowych pokarmem, a także zastosowanie łagodnej maści z lanoliną i witaminami A i E, którą jednak należy dokładnie zmyć przed każdym karmieniem Położnica powinna stale nosić wygodny biustonosz, na szerokich ramiączkach, zwłaszcza jeżeli karmi piersią.
Położna powinna również przeprowadzić rozmowę z położnicą na temat konieczności zaangażowania w aktywność życiową osób trzecich. Należy uświadomić położnicy iż powinna wymagać od swoich bliskich wsparcia zarówno psychicznego jak i fizycznego. Pomoże to uniknąć poczucia winy oraz wystąpienia depresji poporodowej.
Położnica, zwłaszcza pierworódka może odczuwać deficyt wiedzy na temat opieki nad noworodkiem. Do pielęgniarki należy rozpoznanie braków w wiadomościach oraz uzupełnienie ich zwłaszcza w zakresie wiedzy dotyczącym pielęgnacji dziecka.
Położna może prowadzić swoją działalność edukacyjną poprzez rozmowy z położnicą, a także przez podsuwanie jej różnych poradników, filmów, ulotek, witryn internetowych, itp. Wyniki przeprowadzonego postępowania edukacyjnego należy koniecznie poddać ocenie przed wypisaniem położnicy wraz z dzieckiem z oddziału. Można to zrobić za pomocą obserwacji i rozmowy, lub też za pomocą ankiety.
-
BIBLIOGRAFIA
-
Bręborowicz G. H. (red): Położnictwo, PZWL, Warszawa 2005.
-
Łepecka – Klusek C. M. (red): Pielęgniarstwo we współczesnym położnictwie i ginekologii. PZWL. Warszawa 2010
