Ciąża, poród i macierzyństwo dla kobiet, które są zarażone wirusem HIV to nie lada wyzwanie. Bardzo ważne, aby decyzja o dziecku była przemyślana, dokonana przez kobietę i jej partnera oraz aby przed jej podjęciem dowiedzieć się jak najwięcej informacji. Według dotychczasowych badań urodzenie dziecka HIV + przez kobietę zakażoną wynosi 1% oczywiście o ile kobieta jest pod stałą opieką lekarza, który podejmie się prowadzenia ciąży, specjalisty terapii HIV, będzie przyjmowała leki retrowirusowe według zaleceń i zgodzi się na ukończenie ciąży poprzez cięcie cesarskie. Do zakażenia dziecka najczęściej dochodzi w trakcie porodu, mniejsze szanse są na to podczas trwania ciąży czy karmienia piersią.
Myśląc o dziecku, kobieta HIV + winna jest wykonać dodatkowe testy i badania. Przed zajściem w ciążę należy wyleczyć wszelkiego rodzaju infekcje i zapobiegać ich rozwojowi, aby zapewnić jak najlepsze warunki do rozwoju płodu.
Naturalne zapłodnienie w sytuacji kiedy to oboje partnerzy bądź jeden z nich są zakażeni wirusem HIV niesie za sobą duże ryzyko zakażenia dziecka. W sytuacji kiedy to kobieta jest zakażona, a partner zdrowy najbezpieczniejszym sposobem poczęcia jest zapłodnienie poprzez inseminację czyli przeniesienie męskiego nasienia do szyjki macicy bez stosunku płciowego. To pozwala na urodzenie w pełni zdrowego dziecka.
.
Kiedy to mężczyzna jest zakażony, a jego partnerka zdrowa wtedy para kierowana jest do kliniki leczenia niepłodności. Przed inseminacją plemniki mężczyzny poddawane są zabiegowi “płukania plemników” czyli wypłukiwania z nich wirusa. Wtedy dopiero plemniki przenoszone są do macicy. Oczywiście przed wszystkimi zabiegami mężczyzna zobowiązany est do przyjmowania leków retrowirusowych.
PORÓD:
Do czynników zwiększających transmisję zakażenia zaliczamy:
- wysoki poziom wiremiii w surowicy i wydzielinie z pochwy kobiety
- zapalenie dróg rodnych
- inne choroby płciowe
- poród zabiegowy, czyli z użyciem kleszczy czy próżnociągu
- poród przedwczesny
- zbyt wczesne pęknięcie worka owodniowego - ryzyko zakażenia dziecka wzrasta dwukrotnie gdy czas pomiędzy pęknięciem pęcherza płodowego a zakończeniem ciąży wynosi ponad 4 godziny
KARMIENIE PIERSIĄ:
Niestety, wirus HIV obecny jest nie tylko we krwi kobiety, ale także w jej mleku dlatego też do zakażenia może dojść poprzez karmienie piersią. Dodatkowo, kiedy noworodek ssie pierś, może poranić kobiecie brodawki, a to jest jednoznaczne z tym, że umożliwi przeniesienie się wirusa poprzez krew. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca karmienie dziecka mlekiem modyfikowanym w przypadku matki zakażonej wirusem HIV. Taką decyzję kobiety musi podjąć zaraz po porodzie, gdyż w pierwszym miesiącu życia dziecka jest największe ryzyko na zakażenie.
DIAGNOSTYKA ZAKAŻEŃ U DZIECKA:
Zaraz po porodzie w pierwszej dobie w szpitalu powinna być pobrana od niego krew na obecność wirusa. Nawet jeśli wynik bezie negatywny, dziecko poddawane jest profilaktycznie leczeniu ARV, przez 4 tygodnie po urodzeniu podawane są leki retrowirusowe. Nie oznacz to jednak, że dziecko musi przez 4 tygodnie przebywać w szpitalu - matka sama podaje dziecku lek w domu.
Potem w pierwszych miesiącach życia dziecka krew ta jest pobierana jeszcze kilkakrotnie dla pełnej diagnostyki i możliwości wykluczenia zakażenia. Realna ocena stanu zdrowia dziecka następuje po około 3 miesiącach.
Piśmiennictwo:
- Walkowska-Iwańska K., Marzec-Bogusławska A. Co musisz wiedzieć o HIV i AIDS, Krajowe Centrum ds. AIDS, wyd. VII. Warszawa 2011.
- Poręba R., Jędrzejko M., Poręba A., Sioma-Markowska U. Wskazania do cięcia cesarskiego. Perinatologia, Neonatologia i Ginekologia, 2008
- Niemiec T. Zakażenia w położnictwie i ginekologii, tom 3, wyd. 2. Via Medica, Gdańsk 2011
